Zioła, oleje, tradycja – co kryje się w naturalnym mydle?
W dobie przesycenia rynku kosmetykami syntetycznymi coraz więcej osób szuka powrotu do tego, co proste, czyste i naturalne. Rzemieślnicze mydła, tworzone z pasją i wiedzą, wracają do łask – nie tylko jako element pielęgnacji, ale też jako wyraz świadomego stylu życia.
O tym, jak wygląda prawdziwa produkcja naturalnego mydła, z jakich składników powstaje, dlaczego proces zmydlania może trwać nawet kilka miesięcy i jakich błędów unikać podczas domowych prób, rozmawiamy z Robertem – twórcą marki Powrót do Natury.
To nie tylko rozmowa o mydle. To opowieść o szacunku do natury, precyzji rzemiosła i sztuce tworzenia czegoś, co naprawdę działa.
Wywiad przeprowadziła dr Anna Górska.

Dr Anna Górska:
Jakie są podstawowe składniki potrzebne do produkcji mydła naturalnego?
Robert: Podstawowe składniki to odpowiedni tłuszcz jakości spożywczej, w naszym przypadku tłuszcz roślinny z owoców palmy oleistej, wodorotlenek sodu lub potasu do wywołania reakcji zmydlania i wysokiej jakości woda. W naszym przypadku woda z naszego ujęcia, oczyszczona, plazmowana i programowana kryształami.
Zrównoważony olej palmowy najwyższej jakości, posiadający certyfikat RSPO i sól kłodawska
Do produkcji mydła wykorzystywany jest spożywczy olej palmowy najwyższej jakości, posiadający certyfikat RSPO, który potwierdza jego zrównoważone pochodzenie. Tłuszcz podgrzewany jest w kotle warzelnym do temperatury zbliżonej do wrzenia, wraz z dodatkiem wodorotlenku sodu.
Proces warzenia i suszenia prowadzony jest z użyciem pary technologicznej, wytwarzanej w tradycyjnym kotle opalanym drewnem. W wyniku reakcji chemicznej tłuszczu z wodorotlenkiem dochodzi do zmydlenia surowców, czego efektem jest mydło w postaci płynnej. Na jego końcowym etapie, dodawana jest niewielka ilość soli, której zadaniem jest wytrącenie nadmiaru wody z masy mydlanej. W procesie tym stosowana jest polska sól kamienna wydobywana w Kłodawie.
Na podstawie wieloletnich obserwacji stwierdzono, że sól ta, pod względem zawartości mikroelementów, jest porównywalna z solą himalajską, natomiast jej właściwości energetyczne oceniane są jako korzystniejsze.
Zastosowana metoda gotowania mydła pozwala na zachowanie niemal całej naturalnie powstającej gliceryny, która pozostaje w gotowym produkcie jako skuteczny, naturalny środek nawilżający. Po zakończeniu gotowania mydło pozostawiane jest na 24 godziny, by umożliwić pełne zakończenie reakcji między tłuszczem a wodorotlenkiem sodu.
Z soli kłodawskiej pozyskiwany jest również tzw. ORMUS – szlachetne pierwiastki z grupy platynowców (takie jak złoto, platyna czy iryd), występujące w formie niekrystalicznej. W takim stanie atomy tych pierwiastków nie tworzą uporządkowanych struktur i nie mają właściwości metali.
Finalny efekt – mydło najwyższej jakości, bez konserwantów i ulepszaczy
Płynna masa mydlana zostaje przelana na trójwalcarkę, gdzie przekształcana jest w tradycyjne płatki mydlane. Następnie, za pomocą taśmociągu, płatki trafiają do suszarni, w której nadmiar wody usuwany jest poprzez nadmuch gorącego powietrza, wytwarzanego ze spalania drewna. W ten sposób powstaje bazowy surowiec wykorzystywany do produkcji kostek mydła.
W końcowej fazie procesu formowana jest tzw. pelota, z której powstaje baton gotowego mydła. Baton ten cięty jest na odpowiedniej wielkości kawałki. W zależności od wymagań kostki mogą być formowane i stemplowane ręcznie lub mechanicznie. Kolejne etapy obejmują foliowanie – chroniące mydło przed wysychaniem – oraz pakowanie do pudełek.

Na żadnym etapie produkcji nie stosuje się konserwantów, sztucznych barwników, ulepszaczy, wypełniaczy, parabenów, SLES-u ani tłuszczów zwierzęcych. Dzięki temu powstaje produkt w pełni naturalny, bezpieczny dla skóry i środowiska.
Jakie oleje roślinne najczęściej wykorzystuje się w naturalnym mydle i dlaczego?
Robert: Kluczowe w procesie zmydlania są przede wszystkim właściwe proporcje tłuszczu, zasady i wody, a także temperatura i długość procesu.
Na czym polega proces zmydlania i dlaczego jest kluczowy w produkcji mydła?
Robert: Podgrzewanie mydła w fazie zmydlania zdecydowanie przyspiesza proces. Bez podgrzewania w temperaturze otoczenia ten proces trwałby od kilkunastu tygodni do kilku miesięcy.
Czy do mydeł naturalnych można dodawać olejki eteryczne i zioła?
Robert: Z naszych doświadczeń najlepsze mydła powstają z mieszaki tłuszczów zwierzęcych 80% łoju wołowego i 20% tłuszczu wieprzowego natomiast jeśli chodzi o oleje roślinne to z mieszanki oleju z palmy oleistej z olejem z palmy kokosowej lub tak jak my robimy tylko z oleju z palmy oleistej. Wszystkie inne oleje z których robiliśmy próby, wypadały gorzej lub trzeba było poprawiać ich parametry przy pomocy procesów przemysłu chemicznego.
Jakie są różnice między metodą na zimno a metodą na gorąco przy produkcji mydła? Jak wpływają one na właściwości mydła?
Robert: Do mydeł dodajemy olejki eteryczne i wyciągi z ziół, a każde zioło ma inny wpływ. Jest to opisane na naszej stronie www.powrotdonatury.eu przy poszczególnych mydłach.
Jakie są najczęstsze błędy popełniane podczas domowej produkcji mydła?
Robert: Błędy najczęściej popełniane przy produkcji w domach to niewłaściwe proporcje podczas procesów zmydlania i brak weryfikacji tych błędów ze względów na brak własnego laboratorium.
Czy produkcja naturalnego mydła wymaga specjalistycznego sprzętu lub środków bezpieczeństwa?
Robert: Produkcja naturalnego mydła wymaga prostych narzędzi jeśli robimy małe ilości. Specjalistyczny sprzęt jest już potrzebny jednak jeśli chcemy wyprodukować większe ilości. Środki bezpieczeństwa to przede wszystkim ochrona oczu i skóry przed żrącym działaniem silnych zasad w procesie zmydlania.
Jak długo powinno dojrzewać mydło wykonane metodą na zimno, zanim będzie gotowe do użycia?
Robert: Czas zmydlania w temperaturze pokojowej, czyli około 20 stopni to m.in. kilkanaście tygodni.
W jaki sposób można nadać naturalnemu mydłu kolor bez użycia sztucznych barwników?
Robert: Kolor można uzyskać, dodając barwniki mineralne pochodzenia naturalnego.
Więcej na: www.powrotdonatury.eu