OZE w 2024 roku według raportu URE
Według raportu Urzędu Regulacji Energetyki na koniec 2024 roku w Polsce zdecydowaną większość wśród małych instalacji OZE stanowiły systemy fotowoltaiczne – zarejestrowano ich aż 5 741. To właśnie one dysponowały największą mocą zainstalowaną, przekraczającą 4,5 GW. Drugą co do liczby grupą były małe elektrownie wiatrowe – 613 instalacji o łącznej mocy 0,4 GW – które wyprzedziły zarówno pod względem liczby, jak i mocy zainstalowanej elektrownie wodne. W przypadku tych ostatnich odnotowano niewielki wzrost mocy – z 99,277 MW do 101,075 MW.
Stopniowy rozwój dotyczył również instalacji wykorzystujących biogaz i biomasę. Ich łączna moc zainstalowana zwiększyła się odpowiednio z 79,950 MW do 85,706 MW oraz z 4,763 MW do 6,763 MW.
Nowością w 2024 roku było pojawienie się pierwszej w kraju instalacji opierającej się na odnawialnym wodorze. Choć została wpisana do rejestru, nie rozpoczęła jeszcze produkcji energii elektrycznej, dlatego nie została uwzględniona w zestawieniach graficznych przedstawiających dane dotyczące generacji energii w sektorze małych źródeł odnawialnych.

Źródło: Opracowanie własne na podstawie Raportu URE z 2024 roku.
Z raportu wynika, że w 2024 roku wytwórcy energii działający w ramach małych instalacji OZE – łącznie 3 761 podmiotów – wygenerowali niemal 4 800 GWh energii elektrycznej. Z tego ponad 71% (czyli ponad 3 430 GWh) zostało sprzedane podmiotom wskazanym w art. 40 ust. 1a ustawy o odnawialnych źródłach energii. Pozostała część, stanowiąca blisko 29% całkowitej produkcji, została zużyta na potrzeby własne lub odsprzedana innym odbiorcom.
„Zaobserwowano jednocześnie, że z ilości wytworzonej energii elektrycznej do sprzedawcy, o którym mowa w art. 40 ust. 1a ustawy OZE, sprzedano prawie 10 proc. mniej niż w roku poprzednim, i o taką samą wartość wzrosło zużycie własne lub sprzedaż wytworzonej energii elektrycznej innym podmiotom” – podano w raporcie.
Ile wytworzono energii elektrycznej w małych instalacjach OZE?
Z roku na rok rośnie wielkość produkcji energii elektrycznych w małych instalacjach OZE. Szczególnym wzrostem cieszyły się lata 2022-2024, w których to produkcja zwiększyła się wielokrotnie w stosunku do lat poprzednich.
Wykres 1 przedstawia zmiany w produkcji energii elektrycznej z małych instalacji OZE w Polsce w latach 2016–2024 (w GWh).

Dane z Raportu URE, opracowanie własne.
W latach 2016–2020 poziom produkcji utrzymywał się na stosunkowo niskim i stabilnym poziomie – od 176,6 GWh w 2016 roku do 340,1 GWh w 2020 roku, z niewielkimi wahaniami w kolejnych latach. W 2021 roku nastąpił nieznaczny wzrost do 532,1 GWh, jednak prawdziwy przełom przyniósł rok 2022, kiedy to produkcja wzrosła ponad sześciokrotnie – do 3 605,5 GWh. W 2023 roku trend wzrostowy był kontynuowany, a produkcja osiągnęła 4 058,9 GWh. Najwyższy poziom odnotowano w 2024 roku – 4 799,6 GWh, co oznacza ponad 27-krotny wzrost względem 2016 roku. Dane te wskazują na dynamiczny rozwój sektora małych instalacji OZE, szczególnie w ostatnich trzech latach, co wynika najprawdopodobniej z rosnącego zainteresowania energetyką prosumencką, korzystnych regulacji prawnych oraz rozwoju technologii.

OZE i sprzedanej w 2024 r
Dane z Raportu URE, opracowanie własne.
W 2024 roku małe instalacje OZE w Polsce wyprodukowały łącznie niemal 4,8 TWh energii elektrycznej. Największy udział w tej produkcji miały instalacje fotowoltaiczne, które wygenerowały ponad 3,65 TWh, co stanowiło około 76% całkowitej ilości energii. Spośród tej energii aż 2,61 TWh (71,5%) zostało sprzedane sprzedawcom i wprowadzone do sieci. Na drugim miejscu znalazły się instalacje wiatrowe, które wyprodukowały ponad 567 GWh, z czego aż 86,9% trafiło do sieci. Hydroenergetyka odpowiadała za produkcję ponad 286 GWh, a udział sprzedanej energii wyniósł 68,7%. W przypadku instalacji biogazowych wyprodukowano ponad 272 GWh, z czego niespełna 46% zostało sprzedane sprzedawcom. Najniższy udział sprzedaży w stosunku do produkcji miały instalacje biomasowe – z ponad 15 GWh wytworzonej energii, tylko 19,1% zostało odprowadzone do sieci. Łącznie do sprzedawców energii przekazano ponad 3,43 TWh, czyli 71,5% całkowitej produkcji. Pozostała część energii została zużyta przez wytwórców na własne potrzeby lub sprzedana innym odbiorcom. Dane te pokazują rosnące znaczenie energii odnawialnej oraz zmieniające się proporcje między produkcją na sprzedaż a zużyciem własnym (tabela 2).
Łączna ilość energii wyprodukowanej przez małe instalacje OZE wyniosła 4 799 664,99 MWh, z czego:
- 3 432 347,83 MWh (czyli ok. 71,5%) zostało sprzedane sprzedawcom energii i wprowadzone do sieci dystrybucyjnej.
- Pozostałe 1 367 317,16 MWh (ok. 28,5%) zostało zużyte na potrzeby własne wytwórców lub sprzedane innym odbiorcom.
Literatura:
Raport – zbiorcze informacje dotyczące wytwarzania energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii w małej instalacji (art. 17 ustawy o odnawialnych źródłach energii), Raport 2024.
Fot główna. Obraz Sebastian Ganso z Pixabay