Wysypisko Střimická výsypka oficjalnie otwarta jako największy park ptaków w Czechach
Czeskie Towarzystwo Ornitologiczne (ČSO) 20 czerwca 2025 roku otworzyło park ptaków Střimická výsypka i nową trasę zwiedzania. Park jest siódmym i zarazem największym parkiem ptaków ČSO o powierzchni 251 hektarów. Znajduje się na terenie nieistniejącej już wsi Střimice w regionie Ústí nad Labem, która została całkowicie zniszczona w latach 50. XX wieku w wyniku wydobycia węgla brunatnego. Wysypisko zostało w przeszłości poddane rekultywacji, ale bez poszanowania przyrody i pierwotnych siedlisk. ČSO stopniowo przywraca tutaj bogate gatunkowo lasy, łąki i sad, tworząc zróżnicowany krajobraz, w którym schronienie znajduje wiele ptaków i innych zwierząt, w tym ikona parku ptaków — dudek czubaty (Upupa epops) — podaje czeskie Ministerstwo Środowiska.
Głównym celem parków ptaków jest ochrona ptaków i przywracanie naturalnych siedlisk, ornitolodzy nie zapominają o zwiedzających, dla których wyznaczają trasy zwiedzania, instalują tablice edukacyjne i budują obserwatoria ptaków. Nie inaczej będzie w Střimické výsypce.
Martin Bacílek, kierownik wydziału ochrony ptaków w ČSO.
Naszym celem jest stworzenie parku dla ptaków i ludzi. Dzisiaj zaprezentowaliśmy publiczności nową trasę zwiedzania, a w przyszłości zostanie dodane obserwatorium ptaków. Od początku roku udało nam się zorganizować kilka wydarzeń dla publiczności w parku i planujemy więcej — w tym popularne brygady wolontariuszy. Ludzie będą mieli więc okazję uczestniczyć w rozwoju parku własnymi rękami .
Ptasi Park Střimická výsypka
Czeskie Towarzystwo Ornitologiczne (ČSO) uroczyście otworzyło ptačí park Střimická výsypka oraz nową trasę edukacyjną. Nowy rezerwat, położony w regionie Ústí nad Labem, zajmuje 251 hektarów i jest największym z siedmiu parków ptaków w Czechach. Powstał na zrekultywowanym terenie dawnej wsi Střimice, zniszczonej w latach 50. przez wydobycie węgla brunatnego.
ČSO przekształca teren w mozaikę siedlisk: łąki, mokradła, lasy i odtworzony sad owocowy, by stworzyć miejsce dla dzikich ptaków i innych zwierząt. Symbolem parku ma zostać dudek czubaty, który – jak mają nadzieję ornitolodzy – wkrótce tu zagnieździ.
Na realizację projektu pozyskano 30 milionów koron z unijnego Programu Sprawiedliwej Transformacji oraz 5 milionów z darowizn. Nowa ścieżka edukacyjna prowadzi przez południowo-zachodnią część parku i zawiera tablice informacyjne o ptakach, przyrodzie i historii terenu. W wydarzeniu uczestniczyli przedstawiciele ministerstwa, władz regionalnych i partnerów projektu.
Celem rekultywacji, która rozpoczęła się w latach 60., było przede wszystkim stworzenie lasów gospodarczych i pól uprawnych. O różnorodności przyrodniczej krajobrazu nikt wtedy nie myślał. I to widać – większość terenu pokrywają gęsto posadzone, jednowiekowe lasy, a około jedną trzecią stanowią mało żyzne grunty orne oraz częściowo odłogiem leżące łąki. Ponieważ jednak mamy do czynienia z terenem sztucznie ukształtowanym, możemy sobie pozwolić na rozległe ingerencje i na dużych obszarach stworzyć cenne siedliska. To ogromne wyzwanie – i cieszymy się, że dano nam szansę się z nim zmierzyć” – mówi Zdeněk Vermouzek.
Ornitolodzy rozpoczęli już konkretne działania – zasiew łąk, usuwanie inwazyjnych roślin, rewitalizację zbiorników wodnych i przygotowanie wypasu dużych roślinożerców. Już teraz zaobserwowano gniazdowanie cennych gatunków, takich jak czajka, gąsiorek, czy turkawka zwyczajna.
Dzięki prowadzonemu monitoringowi ornitolodzy w tym roku odnotowali lęgi niektórych rzadkich gatunków. „Z całą pewnością zagnieździła się tu pokrzewka włoska, kląskawka czarnogłowa oraz kląskawka brązowa. Na tutejszym mokradle po raz kolejny z powodzeniem wyprowadziła młode czajka zwyczajna. W okolicznych lasach licznie gnieżdżą się pliszki leśne oraz zagrożone globalnie turkawki zwyczajne. Regularnie przylatuje tu również pożywiać się kaniuk rudy i trzmielojad zwyczajny” – informuje Šimon Kronus.
Parki ptaków Czeskiego Towarzystwa Ornitologicznego są logiczną odpowiedzią na drastyczny spadek populacji ptaków w krajobrazach rolniczych, na terenach podmokłych i zerwane więzi między ludźmi a naturą. Pierwszy park ptaków w Republice Czeskiej, Josefovské louky, został założony przez ČSO głównie z własnych funduszy pochodzących z darowizn od członków i zwolenników.
