Miedziane narzędzia… bo o rośliny i glebę można dbać jeszcze lepiej!
W każdym ogrodzie niezbędny jest solidny arsenał: od szpadli i łopatek, po grabie, sadzaki czy spulchniacze. Jednak zamiast poprzestawać na funkcjonalności, warto pójść o krok dalej i wybrać rozwiązania droższe, za to bardziej ekologiczne i wygodne. Narzędzia miedziane idealnie wpisują się w te kryteria – są nie tylko wygodne, ale przede wszystkim dbają o jakość i kondycję gleby. Jak to możliwe? Sprawdź, co odkrył Viktor Schauberger.
Kondycja gleby w czasie rewolucji przemysłowej? – Viktor Schauberger wyprzedził epokę
Viktor Schauberger, austriacki wynalazca i przyrodnik żył na przełomie XIX i XX wieku, a więc w czasach, gdy termin „ekologia” funkcjonował jedynie w środowisku naukowców: w odniesieniu do zależności pomiędzy żywymi organizmami. Statystycznego zjadacza chleba nie interesował temat środowiska naturalnego, gdyż zajmował się bardziej przyziemnymi sprawami, chociażby codzienną walką, aby tego chleba nie zabrakło na stole. Po jednej stronie arystokracja, „Belle Époque” i gorączka uprzemysłowienia Austrii, po drugiej bieda i głód robotników czy chłopów.
To w skrócie pokazuje, w jakich realiach żył Viktor Schauberger, należący do klasy średniej, a pochodzący z rodziny leśników. Jest twórcą kilku wynalazków, z czego najważniejszym – niestety docenionym dopiero kilkadziesiąt lat później – jest pług specjalnej budowy wykonany ze stopu miedzi i cyny (brąz). Przyrodnik zauważył, że wykonywanie nim orki zauważalnie poprawia plonowanie. Wpływ na to miała budowa, lecz także materiał wykonania. Jego zdaniem narzędzie podczas pracy powodowało uwalnianie miedzi, co wzbogacało glebę w bardzo ważny mikroelement. Dziś Viktora Schaubergera uznaje się za pioniera narzędzi miedzianych.
W 2006 roku Jane Cobbald napisała książkę, pt. „Viktor Schauberger: A Life of Learning from Nature”, w której tłumaczy teorię wynalazcy. We wstępie napisała, że sama uprawiała warzywa i zauważyła, że zmiana narzędzi na miedziane poprawiła ilość i jakość (zdrowie) plonów. Potwierdziła więc to, co Viktor Schauberger odkrył ponad pół wieku wcześniej.
Wpływ używania narzędzi miedzianych na właściwości gleby – badania Uniwersytetu Mariborskiego
W 2017 roku na Uniwersytecie Mariborskim przeprowadzono eksperyment na dwóch działkach doświadczalnych. Na jednej wszystkie prace wykonywano przy użyciu narzędzi stalowych, na drugiej stosowano narzędzia miedziane. Po czterech miesiącach zmierzono i porównano parametry gleby. Okazało się, że przy stosowaniu narzędzi miedzianych pH gleby jest wyższe (korzystne), ma bardziej gruzełkowatą strukturę, lepiej zatrzymuje wodę i ma wyższą aktywność mikrobiologiczną. W glebie znajdowało się więcej dżdżownic. Uprawiane rośliny (m.in. sałata) rosły bujniej.



Cały tekst w BioOgród nr 4-5/2026
Tekst: Michał Mazik, Kacper Puchalski (uprawiaj.pl)
Autor zdjęć: Daniel Leitner.